Het kapitaalverkeer in de wereld wordt steeds meer geliberaliseerd. In de
huidige wereld van globalisering is het voor landen van belang om tegen
gunstige condities buitenlands kapitaal aan te trekken en dus worden veel
belemmeringen in het internationale kapitaalverkeer geslecht. De voordelen zijn
duidelijk: betere toegang tot de internationale financiële markten waardoor
geld voor investeringen gemakkelijker en goedkoper kan worden aangetrokken.
Een onvermijdelijk nadeel is dan uiteraard dat dit geld in geval van een
financiële crisis, door verkeerd economisch beleid, ook snel weer 'op de
vlucht' kan slaan. Dit gebeurde bijvoorbeeld ten tijde van de Mexicaanse peso
crisis eind 1994. Deze zomer ging het mis in Thailand: onder invloed van de
sterke economische groei van de laatste jaar was er overmatig geinvesteerd
(met name in kantoorpanden) en dus geleend, waardoor betalingsproblemen
ontstonden. De Thaise beurs en de Thaise munt (de baht) daalden.
Onvermijdelijk werd de aandacht gevestigd op de buurlanden van
Thailand, waardoor ook daar druk op de beurs en valuta ontstond. Logisch,
want ook in Maleisië waren - weliswaar in mindere mate - grotere
investeringen gepland dan de economie kon dragen.
In Maleisië gebeurde vervolgens iets opmerkelijks. Premier Mohamad
Mahathir beschuldigde de internationale financiële wereld van een
complot, geinitieerd door de joodse 'superbelegger' George Soros:
"een rijkaard die wil dat landen voor hem buigen".
Soros had Mahathir eerder geirriteerd door actie te voeren tegen de
toelating van het totalitaire Burma tot de ASEAN (Aziatische economische
samenwerking) landen.
Soros heeft trouwens ontkend dat hij of zijn beleggingsfondsen tegen de
Maleisische munt gespeculeerd hebben.
Mahathir dreigde met maatregelen om de valutahandel aan banden te
leggen.
De financiële markten raakten vanzelfsprekend in paniek. Wanneer
er beperkingen in de handel worden aangekondigd zullen investeerders proberen
hun geld terug te trekken voordat de maatregelen van kracht worden. Dat
gebeurde dus ook in Maleisië, waardoor de munt en de beurs daalden.
In plaats van te onderkennen dat dreigende taal slechts een averechts
effect kan hebben zette Mahathir vervolgens een keten in gang van dreigen met
maatregelen, dalende koersen, woedende reacties van Mahathir en verder
dalende koersen. Tevens kregen zijn uitspraken een steeds sterkere
antisemitische ondertoon.
De bepaald niet-onafhankelijke Maleisische pers steunde hem daarin. Zo
schreef de 'Malaysia New Straits Times' in een commentaar over Soros:
"Van joodse origine, hij kwam de oorlog door in Hongarije met
valse papieren en werkte voor de nazi's. Volgens een rapport moest hij de
bezittingen van rijke joden bepalen en in beslag nemen."
(N.B. Hier moet vermeld worden dat Soros nog een kind was aan het
einde van de oorlog).
Mahathir ging door met dreigende taal. Zo zei hij voor een verschrikte
financiële wereld op een vergadering van de Wereldbank eind september
dat valutahandelaren en investeerders die willen vertrekken als condities
slechter worden onwelkom zijn. In nauwelijks verhuld antisemitisme stelde hij
dat
"er mensen zijn, in de media en in controle van het grote geld,
die Maleisië haar plaats willen wijzen."
De minister van financiën van de Verenigde Staten, Rubin, voelde
zich genoodzaakt stelling te nemen tegen de economische misvattingen in zijn
toespraak tot deze vergadering. Hij legde nog maar eens uit hoe essentieel
valutahandel is, dat anders geen goederenhandel kan plaatsvinden.
Op 1 oktober verklaarde Mahathir wederom dat valutahandel aan banden gelegd moest worden of verboden. Binnen enkele uren verloor de Maleisische munt nog eens 4,5% van haar waarde en de Maleisische beurs 2,3%. Er volgden woedende reacties uit onder meer Thailand en de Filipijnen, waar de beurzen en munten werden meegesleurd.
In de Nederlandse pers is aan deze kwestie weinig aandacht besteed. Wel
schreef Het Financieele Dagblad op 3 oktober in het artikel 'Overmoed premier
Mahathir benadeelt Maleisië':
"Ook zijn extreme uitvallen naar George Soros ('moet worden
doodgeschoten'), beheerder van het succesvolle beleggingsfonds Quantum,
hoeven niemand te verbazen. Soros is westers, rijk en joods, een combinatie die
in Mahathir het slechtste oproept. Dit kwam vorig jaar nog eens tot uiting bij de
introductie van Schindler's list, de film van Steven Spielberg over de
jodenvervolging in Nazi-Duitsland. De censor verklaarde de film 'Joodse
propaganda' omdat deze alleen de goede kanten en deugden van een
bepaald ras zou laten zien en een ander ras door de modder
haalde."
Op 10 oktober wees Mahathir erop dat Soros joods is:
"Wij zijn moslims en de joden zijn niet blij met onze vooruitgang.
We mogen aannemen dat zij een agenda hebben."
Deze uitspraak oogstte vernietigende kritiek, vooral uit de regio:
"Op de grens van racisme. Na zestien jaar van regeren heeft
Mahathir zijn nuttigheid overleefd."
(Thaise krant 'The Nation')
"De Maleisische premier is een gevaarlijke, onverantwoordelijke
racist en een grote bedreiging voor de stabiliteit van de regio."
(Sydney Morning Herald)
"Het is complete nonsens die niemand serieus neemt. Deze
krankzinnige beschuldigingen hebben grote schade toegebracht aan
Maleisië."
(De Amerikaanse onderminister van buitenlandse zaken Stanley Roth)
In totaal verloren de afgelopen maanden de Maleisische munt en beurs circa 25% van hun waarde.
Terug naar index kranten artikelen
Terug naar de home page van Likoed Nederland